آب صابون
آب صابون یا روغن آب صابون مایعی است که با آب حل شده و امولسیون پایداری تشکیل میدهد. این مایع رنگی شیری دارد. اگر از این محلول استفاده نمایید فلزات در برابر خوردگی و زنگ زدگی مقاومت زیادی پیدا میکنند. یکی از مزایای استفاده از آب صابون همین ترکیب نشدن آن با آب است. امولسیون در کاربرد آب صابون نقش مهمیدارد.
امولسیون چیست؟
هرگاه ذرات آب و روغن بدون آنکه با یکدیگر ترکیب شوند با هم مخلوط شده و ذرات در یکدیگر پخش شوند را امولسیون میگویند.
امولسیون از دو مایع که هیچگاه با یکدیگر ترکیب نمیشوند به وجود میآیند. مایعات معمولا دو دسته آبی و روغنی دارند. مایعات روغنی تنها در روغن حل شده و مایعات آبی حلال آنها آب است.
ترکیبات آب صابون
کاربرد آب صابون با کمک مادهای به نام امولسیفایر معنی پیدا میکند. این ماده کمک میکند تا سرعت واکنش شیمیایی در مواد پایین آمده و باعث پایداری آب صابون شود.
انواع مختلف آب صابون موجود در بازار
آب صابون یا روغن حل شونده با توجه به کاربردهای مختلفی که دارند دارای انواع متفاوتی است. هر کدام از آنها در صنایع مختلف روانکاری، فلزکاری، تراشکاری و صنعتی مورد استفاده قرار میگیرند. در ادامه با انواع مختلف آب صابونها آشنا میشویم.
- آبصابون روغنی
- آبصابون روغنی نانو
- آبصابون سنتتیک
- آبصابون بیوکولنت
- آبصابون نانو
مواد تشکیل دهنده آب صابون
ماده اصلی تشکیل دهنده آب صابون یا روغن حل شونده از آب تشکیل شده است. در این ماده از امولسیون کننده و تثبیت کننده استفاده میشود. برای آنکه در حین کار آب صابون کف زیادی نکند و جلوی دید را نگیرد در آن مادهای به نام آنتی فوم میریزند. همچنین مواد زیست کش و افزودنیهای ضد زنگ یکی دیگر از مواد اصلی است که به محلول آب صابون اضافه میکنند. زیست کشها برای متوقف کردن رشد باکتریها و قارچها در آب صابون ریخته میشوند. کاربرد آب صابون با این مواد افزودنی بسیار مهم هستند.
کاربرد آب صابون در صنایع
از آب صابون با اهداف مختلفی در صنایع استفاده میشود. در ادامه برخی از کاربردهای اصلی آن را با هم بررسی میکنیم.
کاربرد آب صابون به عنوان روان کننده
برای آنکه در حین کار اصطکاک کم شده و در نتیجه گرمای تولید شده میان فلزات کاهش پیدا کند از آب صابون استفاده میکنند. با این کار اصطکاک میان سطح مورد نظر و ابزار برش کم شده و حرارت پایین میآید.
کاربرد آب صابون به عنوان خنک کننده
در صنایع مختلف در حین برشکاری به دلیل اصطکاک بالا، طبیعتاً گرمای زیادی تولید میشود. در کارهایی که به فلزات شکل میدهند یا برش روی آنها ایجاد میکنند کاربرد آب صابون به عنوان خنک کننده برای سرعت بخشیدن و کیفیت بیشتر کار مورد استفاده قرار میگیرد. بیشتر از آب صابون برای خنک کردن در کارهایی استفاده میشود که مدت زمان کمی برای انجام دادن نیاز دارند. در کارهای طولانی آب صابون جوابگو نبوده و باید از خنک کنندههای دیگر استفاده نمایید.
کاربردهای آب صابون به عنوان ضد زنگ
همانطور که میدانید کاربرد آب صابون در زمان کار با فلزات است. در فلزات امکان زنگ زدگی با گذشت زمان وجود دارد. برای آنکه جلوی زنگ زدگی را بگیرید باید از آب صابون استفاده نمایید. با این کار تا ماهها محصولات فلزی زنگ نخواهند زد.
دسته بندی آب صابونها در صنایع
کاربرد آب صابون یا همان روغنهای حل شونده برای استفاده در صنایع مختلف به سه دسته صنعتی، نیمه صنعتی و معدنی تقسیم میشوند.
آب صابون صنعتی
به دلیل آنکه پایه شیمیایی سنتزی دارند به آنها روغنهای سنتتیک گفته میشود. روغنهای سنتتیک در آبهای سخت به آسانی پخش میشوند. این مدل از آب صابونها برای جلوگیری از رشد باکتریها نقش مهمیدارند. مدل صنعتی آب صابونها دارای طول عمر بالا بوده و خاصیت پاک کنندگی زیادی دارند.
آب صابونهای نیمه صنعتی
حجم بیشتر مواد تشکیل دهنده آب صابونهای نیمه صنعتی را آب تشکیل میدهد و روغن شیمیایی اضافه شده به آن حجم کمی دارد. به همین دلیل به آن نیمه سنتتیک یا نیمه صنعتی گفته میشود. از این مدل برای روانکاری دستگاههای CNC استفاده میکنند.
روغنهای معدنی
پایه اصلی این روغنها از مواد معدنی تشکیل شده است. این مواد دارای گوگرد بالایی بوده و سنگین هستند. مدلهای مختلفی از روغنهای معدنی رقیق، غلیظ، شفاف و تیره در بازار موجود هستند که با توجه به کاری که میخواهید انجام دهید میتوانید یکی از آنها را تهیه نمایید.
مزایای استفاده از کاربرد آب صابون در صنایع
- روان و خنک کنندگی یکی از خاصیتهای کاربرد آب صابون در صنایع است.
- خاصیت پخش شوندگی بدون ترکیب شدن با آب و تشکیل امولسیون شیری را دارد.
- مواد کلوئیدی داخل روغن موجود در آب صابون مانع زنگ زدگی فلزات میشود.
- برای جلوگیری از کف زیاد دارای مواد آنتی فوم بوده و دید شما در حین کار گرفته نمیشود.
- کاربرد آب صابون به دلیل نداشتن کلر، آمونیوم و نیتریت برای کار روی فلزات تاثیر زیادی دارد.
- طول عمر بالا یکی دیگر از کاربرد آب صابون در صنایع است.
- باعث تمیز کردن سطح کار میشود.
- مانع از زنگ زدن فلزات در طولانی مدت خواهد شد.
- در کاربرد آب صابون نیاز به اضافه کردن اسیدهای چرب و استر برای روانکاری نیست.
جمع بندی
کاربرد آب صابون در صنایع مختلف که روی فلزات برشکاری انجام میدهند بسیار اهمیت دارد. گاهی آب صابونها بوی ناخوشایندی دارند که این بو از دور هم قابل تشخیص است. این بو به دلیل وجود باکتریها در مخازن نگهداری آب صابون بوده و علت آن استفاده از روغنها با کیفیت پایین است. از این رو باید از فروشگاهها و سایتهای معتبر این مواد خریداری شوند تا از کیفیت مواد خریداری شده اطمینان حاصل کنیم.